قانون مالیات بر درآمد آرتور میلسپو

نوع مقاله: علمی-ترویجی

نویسندگان

1 استادیار گروه تاریخ، دانشگاه شهید بهشتی

2 کارشناس ارشد تاریخ ایران اسلامی/شهید بهشتی

چکیده

دکتر آرتور میلسپو، مستشار امریکایی، در سال 1321 با دعوت دولت ایران به منظور سامان‎دادن به وضعیت آشفتۀ اقتصاد، وارد ایران شد. او بر این باور بود که به منظور تعادل بودجه و مبارزه با تورم، باید بر درآمد کسانی ‎که سودهای هنگفت می‌برند، مالیات فراوان وضع‎کرد؛ بنابراین، وی لایحۀ مالیات بر درآمد را به مجلس تقدیم کرد. مجلس شورای ملی در تاریخ 19 آبان 1322، لایحۀ مالیات بر درآمد را طی 27 بند تصویب کرد. مبنای نرخ‎های جدید، نظام مالیاتی امریکا بود، اما معافیت‎های فردی، جریمۀ تسلیم اظهار‎نامۀ خلاف و زیان دیرکرد، از عواملی بودند که مانع اجرای قانون جدید شدند. پرسش اساسی مقالۀ حاضر که با استفاده از اسناد سازمان اسناد ملی ایران، اسناد مرکز اسناد و تاریخ دیپلماسی وزارت امور خارجۀ ایران، مذاکرات مجلس دورۀ سیزدهم و چهاردهم شورای ملی ایران، روزنامۀ اطلاعات سال‎های 1322 و 1323 و همچنین روش توصیف و تحلیل اطلاعات تاریخی تنظیم گردیده، این است که مفاد قانون مالیات بر درآمد تنظیم‎شده از سوی میلسپو چه بوده و واکنش‌های اقشار مردم نسبت به این مالیات چگونه بوده است؟

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Arthur Millspaugh’s Income Tax Law

نویسندگان [English]

  • karim soleimany 1
  • jamileh azizkhah 2
چکیده [English]

The American advisor, Dr. Arthur Millspaugh’s, travelled to Iran in 1943 accepting the Iranian government invitation to organize the existing economic chaos. He was on the belief that balancing the budget and controlling the inflation required incurring high taxes on high incomes. So, he proposed the income tax bill to the National Consultative Assembly. On November 11, 1943, the Assembly passed the bill, which consisted of 27 paragraphs. The new tax rates were based on the American tax system, but the individual exemptions, wrong declaration statements, and the loss resulted by the delayed payments were among the barriers to execution of the new law. The present study was a descriptive-analytical research based on the historical data, which was collected using the sources available at the National Library and Archives of the I.R of Iran, Center for International Research and Education of the Ministry of Foreign Affairs, the debates at the 13th and 14th terms of the Iranian National Assembly, the archive of the Ettela'at Newspaper for the years 1943 and 1944. The main research question was what the provisions of the income tax law, set by Millspaugh, were and what reactions different classes of people showed to that.

کلیدواژه‌ها [English]

  • : Qom-Qasr-e Shirin Road
  • Economics
  • Politics
  • Qajar
اسکراین، سرکلارمونت (1363). جنگ‌های جهانی در ایران، ترجمۀ حسین فراهانی، ج 1، تهران: نوین.

باری‎یر، جولیان (1363). اقتصاد در ایران، تهران: مرکز تحقیقات تخصصی حسابداری و حسابرسی.

بولارد، سرریدر (1362). شترها باید بروند، ترجمۀ حسین ابوترابیان، تهران: نشر نو.

روزنامه اطلاعات (1322، 1 آبان)، ش 5303، ص 1.

روزنامه اطلاعات (1322، 12 آبان)، ش 5312، ص 4.

روزنامه اطلاعات (1322، 19 آبان)، ش 5318، ص 1.

روزنامه اطلاعات (1322، 19 دی)، ش 5366، ص 1.

روزنامه اطلاعات (1322، 2 خرداد)، ش 5177، ص 1.

روزنامه اطلاعات (1322، 23 آبان)، ش 5321، ص 1.

روزنامه اطلاعات (1322، 24 مهر)، ش 5297، ص 1.

روزنامه اطلاعات (1322، 26 مهر)، ش 5299، ص 1.

روزنامه اطلاعات (1322، 30 آبان)، ش 5332، ص 1.

روزنامه اطلاعات (1322، 9 فروردین)، ش 5131، ص 1.

سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران: سند شمارۀ 240010434.

سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران: سند شمارۀ 240025920.

سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران: سند شمارۀ 240025920.

سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران: سند شمارۀ 240028572.

سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران: سند شمارۀ 240030854.

سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران: سندشمارۀ 240003834.

عاقلی، باقر (1377). میرزااحمدخان قوامالسلطنه در دوران قاجاریه و پهلوی، تهران: جاویدان.

عبده، جلال (1368). چهل سال در صحنه، ویرایش و تنظیم: مجید تفرشی، ج 2، تهران: رسا.

عظیمی، فخرالدین (1372). بحران دموکراسی در ایران، ترجمۀ عبدالرضا هوشنگ مهدوی و بیژن نوذری، تهران: البرز.

کتابخانه و موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی: مذاکرات مجلس دورۀ سیزدهم شورای ملی، جلسۀ 213، تاریخ 10/8/1322.

کتابخانه و موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی: مذاکرات مجلس دورۀ سیزدهم شورای ملی، جلسۀ 214، تاریخ 12/8/1322.

کتابخانه و موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی: مذاکرات مجلس دورۀ سیزدهم شورای ملی، جلسۀ 217، تاریخ 18/8/1322.

کتابخانه و موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی: مذاکرات مجلس دورۀ چهاردهم شورای ملی، جلسۀ 22، تاریخ 3/2/1323.

کتابخانه و موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی: مذاکرات مجلس دورۀ چهاردهم شورای ملی، جلسۀ 31، تاریخ 2/3/1323.

کتابخانه و موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی: مذاکرات مجلس دورۀ چهاردهم شورای ملی، جلسۀ 37، تاریخ 28/3/1323.

کی‎استوان، حسین (1327). سیاست موازنۀ منفی، ج 2، تهران: تابان.

لنچافسکی، ژرژ (1351). سی سال رقابت غرب و شوروی در ایران، ترجمۀ حورا یاوری، تهران: ابن‎سینا.

مرکز اسناد و تاریخ دیپلماسی وزارت امور خارجۀ ایران، شمارۀ 1321، کارتن 2/22، پرونده 5 از 57.

مرکز اسناد و تاریخ دیپلماسی وزارت امور خارجۀ ایران، شمارۀ 1321، کارتن 21، پرونده 1 از 11.

مرکز اسناد و تاریخ دیپلماسی وزارت امور خارجۀ ایران، شمارۀ 1323، کارتن 41، پرونده 4 از 4.

مرکز اسناد و تاریخ دیپلماسی وزارت امور خارجۀ ایران، شمارۀ 1323، کارتن 52، پرونده‌ 1 از 41.

مکی، حسین (1374). تاریخ 20 سالۀ ایران، تهران: علمی.

میلسپو، آرتور چستر (1370). آمریکاییها در ایران، ترجمۀ عبدالرضا هوشنگ مهدوی، تهران: البرز.

میلسپو، آرتور چستر (بی‎تا). مأموریت آمریکایی‌ها در ایران، ترجمۀ دکتر حسین ابوترابیان، تهران: پیام.